refactor: sposta rag.py, retrieve.py, config.py in cartella rag/

- rag/config.py, rag/rag.py, rag/retrieve.py (spostati da radice)
- rag/__init__.py aggiunto per import come package
- path aggiornati: project_root = Path(__file__).parent.parent
- ollama/check_env.py: import da ingestion.config e rag.config
- ollama/test_ollama.py: import da rag.config

Co-Authored-By: Claude Sonnet 4.6 <noreply@anthropic.com>
This commit is contained in:
2026-06-09 09:17:45 +02:00
parent 295fb3faa6
commit 42d229092f
6 changed files with 13 additions and 8 deletions
View File
+44
View File
@@ -0,0 +1,44 @@
# ─── Configurazione RAG ───────────────────────────────────────────────────────
# ── Retrieval ─────────────────────────────────────────────────────────────────
# Numero di chunk da recuperare per ogni domanda.
# Valori più alti = più contesto, risposte potenzialmente più complete,
# ma prompt più lunghi e generazione più lenta.
TOP_K = 6
# ── Generazione ───────────────────────────────────────────────────────────────
# Temperatura del modello LLM.
# 0.0 = completamente deterministico (stessa risposta ad ogni run)
# 0.7 = più creativo e vario
TEMPERATURE = 0.2
# Disabilita il "thinking" (ragionamento interno) nei modelli Qwen3/Qwen3.5.
# True = risposta diretta, più veloce
# False = ragionamento interno abilitato (più lento ma potenzialmente più accurato)
NO_THINK = True
# ── Ollama ────────────────────────────────────────────────────────────────────
# URL del server Ollama (default: locale sulla porta 11434).
OLLAMA_URL = "http://localhost:11434"
# Modello LLM. Scegli in base alla RAM disponibile (vedi README).
OLLAMA_MODEL = "qwen3.5:4b"
# ── Prompt di sistema ─────────────────────────────────────────────────────────
# Istruzioni inviate al LLM prima del contesto e della domanda.
# Mantieni le risposte ancorate al contesto per evitare allucinazioni.
SYSTEM_PROMPT = (
"Sei un assistente specializzato nell'analisi di documenti accademici. "
"Rispondi sempre in italiano. "
"Basati esclusivamente sui contesti numerati forniti: non aggiungere nozioni esterne, "
"non inventare informazioni non presenti nel testo. "
"Quando citi un risultato indica la sezione tra parentesi quadre usando il percorso "
"fornito (es. [Sezione > Sottosezione]). "
"Per spiegazioni strutturate usa passaggi numerati. "
"Se il contesto non contiene informazioni sufficienti rispondi esattamente: "
"\"Non trovo questa informazione nei documenti forniti.\""
)
+258
View File
@@ -0,0 +1,258 @@
#!/usr/bin/env python3
"""
Pipeline RAG interattiva
Riceve una domanda, recupera i chunk più rilevanti da ChromaDB (retrieval)
e genera una risposta tramite Ollama (generation).
Input: chroma_db/<stem> (collection ChromaDB)
Output: risposta a schermo
Uso:
python rag.py --stem <nome>
Nel loop interattivo:
Domanda: <testo> → risposta
Domanda: <testo> -v → risposta + chunk recuperati
Domanda: exit → uscita
"""
import argparse
import json
import sys
import urllib.error
import urllib.request
from pathlib import Path
import chromadb
# ─── Configurazione ───────────────────────────────────────────────────────────
_here = Path(__file__).parent
project_root = _here.parent
sys.path.insert(0, str(_here))
sys.path.insert(0, str(project_root))
import config as _cfg
from ingestion.config import EMBED_MODEL
CHROMA_DIR = project_root / "chroma_db"
OLLAMA_URL = _cfg.OLLAMA_URL
LLM_MODEL = _cfg.OLLAMA_MODEL
TOP_K = _cfg.TOP_K
TEMPERATURE = _cfg.TEMPERATURE
NO_THINK = _cfg.NO_THINK
SYSTEM_PROMPT = _cfg.SYSTEM_PROMPT
# ─── Embedding ────────────────────────────────────────────────────────────────
def embed(text: str) -> list[float]:
"""Genera il vettore della domanda tramite Ollama."""
payload = json.dumps({"model": EMBED_MODEL, "prompt": text}).encode()
req = urllib.request.Request(
f"{OLLAMA_URL}/api/embeddings",
data=payload,
headers={"Content-Type": "application/json"},
method="POST",
)
with urllib.request.urlopen(req, timeout=30) as resp:
return json.loads(resp.read())["embedding"]
# ─── Generazione ──────────────────────────────────────────────────────────────
def call_ollama(prompt: str, system: str = "") -> str:
"""Chiama Ollama /api/generate e ritorna la risposta."""
payload = json.dumps({
"model": LLM_MODEL,
"system": system,
"prompt": prompt,
"stream": False,
"think": not NO_THINK,
"options": {"temperature": TEMPERATURE},
}).encode()
req = urllib.request.Request(
f"{OLLAMA_URL}/api/generate",
data=payload,
headers={"Content-Type": "application/json"},
method="POST",
)
with urllib.request.urlopen(req, timeout=300) as resp:
return json.loads(resp.read())["response"].strip()
# ─── Retrieval ────────────────────────────────────────────────────────────────
def retrieve(collection: chromadb.Collection, question: str) -> list[dict]:
"""
Genera l'embedding della domanda e recupera i TOP_K chunk più simili.
Ritorna lista di dict con chiavi: text, source, header_path, distance.
"""
vector = embed(question)
results = collection.query(
query_embeddings=[vector],
n_results=TOP_K,
include=["documents", "metadatas", "distances"],
)
chunks = []
for text, meta, dist in zip(
results["documents"][0],
results["metadatas"][0],
results["distances"][0],
):
chunks.append({
"text": text,
"source": meta.get("source", ""),
"header_path": meta.get("header_path", ""),
"distance": dist,
})
return chunks
# ─── Prompt ───────────────────────────────────────────────────────────────────
def build_prompt(question: str, chunks: list[dict]) -> str:
"""Ritorna (system, user_prompt) separati per l'API Ollama."""
context_parts = []
for i, c in enumerate(chunks, start=1):
header = f"[Contesto {i}"
if c["header_path"]:
header += f"{c['header_path']}"
header += "]"
context_parts.append(f"{header}\n{c['text']}")
context = "\n\n".join(context_parts)
user_prompt = f"{context}\n\nDomanda: {question}"
return SYSTEM_PROMPT, user_prompt
# ─── Loop interattivo ─────────────────────────────────────────────────────────
def answer(question: str, collection: chromadb.Collection, verbose: bool) -> None:
try:
chunks = retrieve(collection, question)
except (urllib.error.URLError, OSError) as e:
print(f"❌ Errore embedding: {e}")
return
if verbose:
print("\n── Chunk recuperati ──────────────────────────────────────────")
for i, c in enumerate(chunks, start=1):
sim = 1 - c["distance"]
src = f"[{c['source']}] " if c.get("source") else ""
loc = c["header_path"] or ""
print(f" [{i}] {src}{loc} (similarità: {sim:.3f})")
print(f" {c['text'][:120].replace(chr(10), ' ')}...")
print("──────────────────────────────────────────────────────────────\n")
system, prompt = build_prompt(question, chunks)
try:
response = call_ollama(prompt, system=system)
except (urllib.error.URLError, OSError) as e:
print(f"❌ Errore generazione: {e}")
return
print(f"\n{response}\n")
def run_loop(collection: chromadb.Collection) -> None:
print("── Loop RAG ─────────────────────────────────────── (exit per uscire)\n")
while True:
try:
raw = input("Domanda: ").strip()
except (EOFError, KeyboardInterrupt):
print("\nUscita.")
break
if not raw:
continue
if raw.lower() == "exit":
break
verbose = raw.endswith(" -v")
question = raw[:-3].strip() if verbose else raw
answer(question, collection, verbose)
# ─── Entry point ──────────────────────────────────────────────────────────────
def _build_epilog() -> str:
lines = [
"Uso:",
" python rag.py --stem <nome>",
"",
"Loop interattivo:",
" <domanda> risposta basata sul documento",
" <domanda> -v risposta + chunk recuperati con score di similarità",
" exit termina",
]
if CHROMA_DIR.exists():
try:
client = chromadb.PersistentClient(path=str(CHROMA_DIR))
names = [c.name for c in client.list_collections()]
if names:
lines += ["", f"Collection disponibili: {', '.join(names)}"]
else:
lines += ["", "Nessuna collection trovata — eseguire prima: python ingestion/ingest.py"]
except Exception:
pass
return "\n".join(lines)
def main() -> int:
parser = argparse.ArgumentParser(
description=(
"Pipeline RAG interattiva\n\n"
"Risponde a domande in linguaggio naturale su un documento\n"
"indicizzato in ChromaDB da ingestion/ingest.py."
),
epilog=_build_epilog(),
formatter_class=argparse.RawDescriptionHelpFormatter,
)
parser.add_argument(
"--stem",
help="Collection di un singolo documento (retrocompatibile)",
)
parser.add_argument(
"--collection",
help="Collection multi-documento creata con: ingest.py --collection <nome> --stems ...",
)
args = parser.parse_args()
collection_name = args.collection or args.stem
if not collection_name:
parser.error("specifica --stem <nome> oppure --collection <nome>")
print("─── Pipeline RAG ────────────────────────────────────────────\n")
print(f" Collection : {collection_name}")
print(f" Modello : {LLM_MODEL}")
print(f" Top-K : {TOP_K}")
print(f" Thinking : {'off' if NO_THINK else 'on'}")
print()
if not CHROMA_DIR.exists():
print("❌ chroma_db/ non trovata — esegui prima ingestion")
return 1
client = chromadb.PersistentClient(path=str(CHROMA_DIR))
collections = [c.name for c in client.list_collections()]
if collection_name not in collections:
print(f"❌ Collection '{collection_name}' non trovata in chroma_db/")
if args.stem:
print(f" → python ingestion/ingest.py --stem {collection_name}")
else:
print(f" → python ingestion/ingest.py --collection {collection_name} --stems doc1 doc2 ...")
return 1
collection = client.get_collection(collection_name)
print(f"✅ Collection '{collection_name}' caricata ({collection.count()} chunk)\n")
run_loop(collection)
return 0
if __name__ == "__main__":
sys.exit(main())
+228
View File
@@ -0,0 +1,228 @@
#!/usr/bin/env python3
"""
Retrieval puro (senza generazione LLM)
Loop interattivo: inserisci una query, ottieni i chunk più simili dalla
collection ChromaDB tramite embedding semantico — senza chiamare Ollama
per la generation.
Utile per:
- verificare la qualità del retrieval prima di diagnosticare risposte sbagliate
- controllare che i chunk giusti vengano recuperati per una query
- usare la pipeline come motore di ricerca semantica
Input: chroma_db/<stem> (collection ChromaDB)
Output: lista chunk con score di similarità
Uso:
python retrieve.py --stem <nome>
Nel loop interattivo:
Query: <testo> → chunk più simili con score
Query: <testo> -f → testo completo dei chunk
Query: exit → uscita
"""
import argparse
import json
import sys
import urllib.error
import urllib.request
from pathlib import Path
import chromadb
# ─── Configurazione ───────────────────────────────────────────────────────────
_here = Path(__file__).parent
project_root = _here.parent
sys.path.insert(0, str(_here))
sys.path.insert(0, str(project_root))
import config as _cfg
from ingestion.config import EMBED_MODEL
CHROMA_DIR = project_root / "chroma_db"
OLLAMA_URL = _cfg.OLLAMA_URL
TOP_K = _cfg.TOP_K
# ─── Embedding ────────────────────────────────────────────────────────────────
def embed(text: str) -> list[float]:
"""Genera il vettore della query tramite Ollama."""
payload = json.dumps({"model": EMBED_MODEL, "prompt": text}).encode()
req = urllib.request.Request(
f"{OLLAMA_URL}/api/embeddings",
data=payload,
headers={"Content-Type": "application/json"},
method="POST",
)
with urllib.request.urlopen(req, timeout=30) as resp:
return json.loads(resp.read())["embedding"]
# ─── Retrieval ────────────────────────────────────────────────────────────────
def retrieve(collection: chromadb.Collection, query: str, top_k: int) -> list[dict]:
"""
Genera l'embedding della query e recupera i top_k chunk più simili.
Ritorna lista di dict con chiavi: rank, similarity, source, header_path, text.
"""
vector = embed(query)
results = collection.query(
query_embeddings=[vector],
n_results=top_k,
include=["documents", "metadatas", "distances"],
)
chunks = []
for rank, (text, meta, dist) in enumerate(
zip(
results["documents"][0],
results["metadatas"][0],
results["distances"][0],
),
start=1,
):
chunks.append({
"rank": rank,
"similarity": round(1 - dist, 4),
"source": meta.get("source", ""),
"header_path": meta.get("header_path", ""),
"text": text,
})
return chunks
# ─── Output ───────────────────────────────────────────────────────────────────
def print_results(chunks: list[dict], full: bool = False) -> None:
print(f"── {len(chunks)} chunk recuperati ─────────────────────────────────\n")
for c in chunks:
src = f"[{c['source']}] " if c.get("source") else ""
loc = c["header_path"] or ""
print(f" [{c['rank']}] similarità: {c['similarity']:.4f} | {src}{loc}")
if full:
print()
print(c["text"])
else:
print(f" {c['text'][:200].replace(chr(10), ' ')}")
if len(c["text"]) > 200:
print(f" … ({len(c['text'])} caratteri totali)")
print()
# ─── Loop interattivo ─────────────────────────────────────────────────────────
def run_loop(collection: chromadb.Collection, top_k: int) -> None:
print("── Loop retrieval ──────────────────────── (exit per uscire, -f per testo completo)\n")
while True:
try:
raw = input("Query: ").strip()
except (EOFError, KeyboardInterrupt):
print("\nUscita.")
break
if not raw:
continue
if raw.lower() == "exit":
break
full = raw.endswith(" -f")
query = raw[:-3].strip() if full else raw
try:
chunks = retrieve(collection, query, top_k)
except (urllib.error.URLError, OSError) as e:
print(f"❌ Errore embedding (Ollama raggiungibile?): {e}\n")
continue
print()
print_results(chunks, full=full)
# ─── Entry point ──────────────────────────────────────────────────────────────
def _build_epilog() -> str:
lines = [
"Uso:",
" python retrieve.py --stem <nome>",
"",
"Nel loop interattivo:",
" <query> chunk più simili con score (testo troncato)",
" <query> -f testo completo dei chunk",
" exit termina",
]
if CHROMA_DIR.exists():
try:
client = chromadb.PersistentClient(path=str(CHROMA_DIR))
names = [c.name for c in client.list_collections()]
if names:
lines += ["", f"Collection disponibili: {', '.join(names)}"]
else:
lines += ["", "Nessuna collection trovata — eseguire prima: python ingestion/ingest.py"]
except Exception:
pass
return "\n".join(lines)
def main() -> int:
parser = argparse.ArgumentParser(
description=(
"Retrieval puro (senza LLM)\n\n"
"Loop interattivo: inserisci una query e ottieni i chunk più simili\n"
"tramite embedding semantico, senza generazione LLM."
),
epilog=_build_epilog(),
formatter_class=argparse.RawDescriptionHelpFormatter,
)
parser.add_argument(
"--stem",
help="Collection di un singolo documento (retrocompatibile)",
)
parser.add_argument(
"--collection",
help="Collection multi-documento creata con: ingest.py --collection <nome> --stems ...",
)
parser.add_argument(
"--top-k",
type=int,
default=TOP_K,
metavar="N",
help=f"Numero di chunk da restituire per query (default: {TOP_K} da config.py).",
)
args = parser.parse_args()
collection_name = args.collection or args.stem
if not collection_name:
parser.error("specifica --stem <nome> oppure --collection <nome>")
print("─── Retrieval puro ──────────────────────────────────────────\n")
print(f" Collection : {collection_name}")
print(f" Embed model : {EMBED_MODEL}")
print(f" Top-K : {args.top_k}")
print()
if not CHROMA_DIR.exists():
print("❌ chroma_db/ non trovata — esegui prima ingestion", file=sys.stderr)
return 1
client = chromadb.PersistentClient(path=str(CHROMA_DIR))
collections = [c.name for c in client.list_collections()]
if collection_name not in collections:
print(f"❌ Collection '{collection_name}' non trovata in chroma_db/", file=sys.stderr)
if args.stem:
print(f" → python ingestion/ingest.py --stem {collection_name}", file=sys.stderr)
else:
print(f" → python ingestion/ingest.py --collection {collection_name} --stems doc1 doc2 ...", file=sys.stderr)
return 1
collection = client.get_collection(collection_name)
print(f"✅ Collection '{collection_name}' caricata ({collection.count()} chunk)\n")
run_loop(collection, args.top_k)
return 0
if __name__ == "__main__":
sys.exit(main())