step-9: add pipeline RAG interattiva
Aggiunge rag.py (loop interattivo retrieval+generation), config.py (tutti i parametri in un unico file), test_ollama.py (verifica Ollama senza ChromaDB) e README.md dedicato. Aggiunge .env.example e aggiorna .gitignore
This commit is contained in:
@@ -0,0 +1 @@
|
||||
OPENROUTER_API_KEY=sk-or-...
|
||||
@@ -1,3 +1,6 @@
|
||||
# Variabili d'ambiente — contiene chiavi API, non committare mai
|
||||
.env
|
||||
|
||||
# Virtual environment
|
||||
.venv/
|
||||
|
||||
|
||||
@@ -0,0 +1,85 @@
|
||||
# Step 9 — Pipeline RAG
|
||||
|
||||
Loop interattivo che risponde a domande in linguaggio naturale sul documento indicato.
|
||||
Per ogni domanda: vettorizza la query, recupera i chunk più rilevanti da ChromaDB e genera la risposta tramite Ollama.
|
||||
|
||||
---
|
||||
|
||||
## Prerequisiti
|
||||
|
||||
- Step 8 completato (`chroma_db/` popolata)
|
||||
- Ollama attivo con il modello di embedding e il modello LLM scaricati
|
||||
|
||||
---
|
||||
|
||||
## Avvio
|
||||
|
||||
```bash
|
||||
source .venv/bin/activate
|
||||
python step-9/rag.py --stem <nome>
|
||||
```
|
||||
|
||||
`--stem` è l'unico argomento CLI. Tutti gli altri parametri si configurano in `config.py`.
|
||||
|
||||
---
|
||||
|
||||
## Configurazione (`config.py`)
|
||||
|
||||
| Parametro | Default | Descrizione |
|
||||
|---|---|---|
|
||||
| `TOP_K` | `6` | Chunk recuperati per ogni domanda. Valori consigliati: `3`–`10` |
|
||||
| `TEMPERATURE` | `0.0` | Deterministico a `0.0`, creativo verso `1.0`. Per RAG consigliato `0.0` |
|
||||
| `NO_THINK` | `True` | Disabilita il chain-of-thought interno dei modelli Qwen3/Qwen3.5. `True` = risposta diretta, più veloce |
|
||||
| `EMBED_MODEL` | `"nomic-embed-text"` | Deve corrispondere al modello usato in step-8. Se cambiato, rieseguire step-8 con `--force` |
|
||||
| `OLLAMA_URL` | `"http://localhost:11434"` | Modifica solo se Ollama gira su porta o host diversi |
|
||||
| `OLLAMA_MODEL` | `"qwen3.5:0.8b"` | Modello LLM. Vedi `step-7/README.md` per la scelta |
|
||||
| `SYSTEM_PROMPT` | *(vedi file)* | Istruzioni di comportamento inviate al LLM. Modifica per cambiare tono, lingua o condizione di fallback |
|
||||
|
||||
---
|
||||
|
||||
## Loop interattivo
|
||||
|
||||
```
|
||||
── Loop RAG ─────────────────────────────────────── (exit per uscire)
|
||||
|
||||
Domanda:
|
||||
```
|
||||
|
||||
| Sintassi | Comportamento |
|
||||
|---|---|
|
||||
| `<testo>` | Risposta basata sul documento |
|
||||
| `<testo> -v` | Risposta + chunk recuperati con score di similarità |
|
||||
| `exit` | Esce dal programma |
|
||||
|
||||
---
|
||||
|
||||
## Flusso interno
|
||||
|
||||
```
|
||||
domanda
|
||||
│
|
||||
▼ embed (EMBED_MODEL, Ollama)
|
||||
vettore N-dim
|
||||
│
|
||||
▼ query ChromaDB — similarità coseno, top-K
|
||||
chunk rilevanti
|
||||
│
|
||||
▼ build_prompt (SYSTEM_PROMPT + contesti + domanda)
|
||||
│
|
||||
▼ generate (OLLAMA_MODEL, Ollama)
|
||||
risposta
|
||||
```
|
||||
|
||||
Il LLM risponde esclusivamente dal contesto fornito. Se il contesto è irrilevante rispetto alla domanda, lo dichiara esplicitamente.
|
||||
|
||||
---
|
||||
|
||||
## Test senza RAG
|
||||
|
||||
Per verificare che Ollama risponda correttamente prima di interrogare il documento:
|
||||
|
||||
```bash
|
||||
python step-9/test_ollama.py
|
||||
```
|
||||
|
||||
Chat diretta con il modello, senza ChromaDB. Usa gli stessi parametri di `config.py`.
|
||||
@@ -0,0 +1,54 @@
|
||||
# ─── Step 9 — Configurazione RAG ─────────────────────────────────────────────
|
||||
#
|
||||
# Modifica questo file per cambiare i parametri della pipeline.
|
||||
#
|
||||
# Uso:
|
||||
# python step-9/rag.py --stem nietzsche
|
||||
# ──────────────────────────────────────────────────────────────────────────────
|
||||
|
||||
# ── Retrieval ─────────────────────────────────────────────────────────────────
|
||||
|
||||
# Numero di chunk da recuperare per ogni domanda.
|
||||
# Valori più alti = più contesto, risposte potenzialmente più complete,
|
||||
# ma prompt più lunghi e generazione più lenta.
|
||||
TOP_K = 6
|
||||
|
||||
# ── Generazione ───────────────────────────────────────────────────────────────
|
||||
|
||||
# Temperatura del modello LLM.
|
||||
# 0.0 = completamente deterministico (stessa risposta ad ogni run)
|
||||
# 0.7 = più creativo e vario
|
||||
TEMPERATURE = 0.0
|
||||
|
||||
# Disabilita il "thinking" (ragionamento interno) nei modelli Qwen3/Qwen3.5.
|
||||
# True = risposta diretta, più veloce
|
||||
# False = ragionamento interno abilitato (più lento ma potenzialmente più accurato)
|
||||
NO_THINK = True
|
||||
|
||||
# ── Embedding ─────────────────────────────────────────────────────────────────
|
||||
|
||||
# Modello di embedding usato da Ollama.
|
||||
# Deve corrispondere al modello usato durante la vettorizzazione (step-8).
|
||||
# Se cambi questo, devi rieseguire step-8 con --force.
|
||||
EMBED_MODEL = "nomic-embed-text"
|
||||
|
||||
# ── Ollama ────────────────────────────────────────────────────────────────────
|
||||
|
||||
# URL del server Ollama (default: locale sulla porta 11434).
|
||||
OLLAMA_URL = "http://localhost:11434"
|
||||
|
||||
# Modello LLM. Scegli in base alla RAM disponibile (vedi README).
|
||||
OLLAMA_MODEL = "qwen3.5:0.8b"
|
||||
|
||||
# ── Prompt di sistema ─────────────────────────────────────────────────────────
|
||||
|
||||
# Istruzioni di comportamento inviate al LLM prima del contesto e della domanda.
|
||||
# Modifica per cambiare il tono, la lingua, il grado di libertà interpretativa
|
||||
# o le condizioni di fallback ("non so rispondere").
|
||||
SYSTEM_PROMPT = (
|
||||
"Sei un assistente che risponde usando il contesto fornito. "
|
||||
"Sintetizza e interpreta liberamente i passaggi del contesto per rispondere alla domanda. "
|
||||
"Se il contesto contiene informazioni pertinenti, anche indirette, usale per costruire una risposta. "
|
||||
"Solo se il contesto è completamente irrilevante, rispondi: "
|
||||
"\"Non trovo questa informazione nel documento.\""
|
||||
)
|
||||
+216
@@ -0,0 +1,216 @@
|
||||
#!/usr/bin/env python3
|
||||
"""
|
||||
Step 9 — Pipeline RAG interattiva
|
||||
|
||||
Riceve una domanda, recupera i chunk più rilevanti da ChromaDB (retrieval)
|
||||
e genera una risposta tramite Ollama (generation).
|
||||
|
||||
Input: chroma_db/<stem> (collection ChromaDB)
|
||||
Output: risposta a schermo
|
||||
|
||||
Uso:
|
||||
python step-9/rag.py --stem <nome>
|
||||
|
||||
Nel loop interattivo:
|
||||
Domanda: <testo> → risposta
|
||||
Domanda: <testo> -v → risposta + chunk recuperati
|
||||
Domanda: exit → uscita
|
||||
"""
|
||||
|
||||
import argparse
|
||||
import json
|
||||
import sys
|
||||
import urllib.error
|
||||
import urllib.request
|
||||
from pathlib import Path
|
||||
|
||||
import chromadb
|
||||
|
||||
# ─── Configurazione ───────────────────────────────────────────────────────────
|
||||
|
||||
sys.path.insert(0, str(Path(__file__).parent))
|
||||
import config as _cfg
|
||||
|
||||
project_root = Path(__file__).parent.parent
|
||||
CHROMA_DIR = project_root / "chroma_db"
|
||||
|
||||
OLLAMA_URL = _cfg.OLLAMA_URL
|
||||
EMBED_MODEL = _cfg.EMBED_MODEL
|
||||
LLM_MODEL = _cfg.OLLAMA_MODEL
|
||||
TOP_K = _cfg.TOP_K
|
||||
TEMPERATURE = _cfg.TEMPERATURE
|
||||
NO_THINK = _cfg.NO_THINK
|
||||
SYSTEM_PROMPT = _cfg.SYSTEM_PROMPT
|
||||
|
||||
|
||||
# ─── Embedding ────────────────────────────────────────────────────────────────
|
||||
|
||||
def embed(text: str) -> list[float]:
|
||||
"""Genera il vettore della domanda tramite Ollama."""
|
||||
payload = json.dumps({"model": EMBED_MODEL, "prompt": text}).encode()
|
||||
req = urllib.request.Request(
|
||||
f"{OLLAMA_URL}/api/embeddings",
|
||||
data=payload,
|
||||
headers={"Content-Type": "application/json"},
|
||||
method="POST",
|
||||
)
|
||||
with urllib.request.urlopen(req, timeout=30) as resp:
|
||||
return json.loads(resp.read())["embedding"]
|
||||
|
||||
|
||||
# ─── Generazione ──────────────────────────────────────────────────────────────
|
||||
|
||||
def call_ollama(prompt: str) -> str:
|
||||
"""Chiama Ollama /api/generate e ritorna la risposta."""
|
||||
payload = json.dumps({
|
||||
"model": LLM_MODEL,
|
||||
"prompt": prompt,
|
||||
"stream": False,
|
||||
"think": not NO_THINK,
|
||||
"options": {"temperature": TEMPERATURE},
|
||||
}).encode()
|
||||
req = urllib.request.Request(
|
||||
f"{OLLAMA_URL}/api/generate",
|
||||
data=payload,
|
||||
headers={"Content-Type": "application/json"},
|
||||
method="POST",
|
||||
)
|
||||
with urllib.request.urlopen(req, timeout=300) as resp:
|
||||
return json.loads(resp.read())["response"].strip()
|
||||
|
||||
|
||||
# ─── Retrieval ────────────────────────────────────────────────────────────────
|
||||
|
||||
def retrieve(collection: chromadb.Collection, question: str) -> list[dict]:
|
||||
"""
|
||||
Genera l'embedding della domanda e recupera i TOP_K chunk più simili.
|
||||
Ritorna lista di dict con chiavi: text, sezione, titolo, distance.
|
||||
"""
|
||||
vector = embed(question)
|
||||
results = collection.query(
|
||||
query_embeddings=[vector],
|
||||
n_results=TOP_K,
|
||||
include=["documents", "metadatas", "distances"],
|
||||
)
|
||||
chunks = []
|
||||
for text, meta, dist in zip(
|
||||
results["documents"][0],
|
||||
results["metadatas"][0],
|
||||
results["distances"][0],
|
||||
):
|
||||
chunks.append({
|
||||
"text": text,
|
||||
"sezione": meta.get("sezione", ""),
|
||||
"titolo": meta.get("titolo", ""),
|
||||
"distance": dist,
|
||||
})
|
||||
return chunks
|
||||
|
||||
|
||||
# ─── Prompt ───────────────────────────────────────────────────────────────────
|
||||
|
||||
def build_prompt(question: str, chunks: list[dict]) -> str:
|
||||
context_parts = []
|
||||
for i, c in enumerate(chunks, start=1):
|
||||
header = f"[Contesto {i}"
|
||||
if c["sezione"]:
|
||||
header += f" — {c['sezione']}"
|
||||
if c["titolo"]:
|
||||
header += f" > {c['titolo']}"
|
||||
header += "]"
|
||||
context_parts.append(f"{header}\n{c['text']}")
|
||||
|
||||
context = "\n\n".join(context_parts)
|
||||
return (
|
||||
f"{SYSTEM_PROMPT}\n\n"
|
||||
f"{context}\n\n"
|
||||
f"Domanda: {question}"
|
||||
)
|
||||
|
||||
|
||||
# ─── Loop interattivo ─────────────────────────────────────────────────────────
|
||||
|
||||
def answer(question: str, collection: chromadb.Collection, verbose: bool) -> None:
|
||||
try:
|
||||
chunks = retrieve(collection, question)
|
||||
except (urllib.error.URLError, OSError) as e:
|
||||
print(f"❌ Errore embedding: {e}")
|
||||
return
|
||||
|
||||
if verbose:
|
||||
print("\n── Chunk recuperati ──────────────────────────────────────────")
|
||||
for i, c in enumerate(chunks, start=1):
|
||||
loc = c["sezione"]
|
||||
if c["titolo"]:
|
||||
loc += f" > {c['titolo']}"
|
||||
sim = 1 - c["distance"]
|
||||
print(f" [{i}] {loc} (similarità: {sim:.3f})")
|
||||
print(f" {c['text'][:120].replace(chr(10), ' ')}...")
|
||||
print("──────────────────────────────────────────────────────────────\n")
|
||||
|
||||
prompt = build_prompt(question, chunks)
|
||||
|
||||
try:
|
||||
response = call_ollama(prompt)
|
||||
except (urllib.error.URLError, OSError) as e:
|
||||
print(f"❌ Errore generazione: {e}")
|
||||
return
|
||||
|
||||
print(f"\n{response}\n")
|
||||
|
||||
|
||||
def run_loop(collection: chromadb.Collection) -> None:
|
||||
print("── Loop RAG ─────────────────────────────────────── (exit per uscire)\n")
|
||||
while True:
|
||||
try:
|
||||
raw = input("Domanda: ").strip()
|
||||
except (EOFError, KeyboardInterrupt):
|
||||
print("\nUscita.")
|
||||
break
|
||||
|
||||
if not raw:
|
||||
continue
|
||||
if raw.lower() == "exit":
|
||||
break
|
||||
|
||||
verbose = raw.endswith(" -v")
|
||||
question = raw[:-3].strip() if verbose else raw
|
||||
|
||||
answer(question, collection, verbose)
|
||||
|
||||
|
||||
# ─── Entry point ──────────────────────────────────────────────────────────────
|
||||
|
||||
def main() -> int:
|
||||
parser = argparse.ArgumentParser(description="Step 9 — Pipeline RAG interattiva")
|
||||
parser.add_argument("--stem", required=True,
|
||||
help="Nome della collection ChromaDB (es. nietzsche)")
|
||||
args = parser.parse_args()
|
||||
|
||||
print("─── Step 9 — Pipeline RAG ────────────────────────────────────────────\n")
|
||||
print(f" Documento : {args.stem}")
|
||||
print(f" Modello : {LLM_MODEL}")
|
||||
print(f" Top-K : {TOP_K}")
|
||||
print(f" Thinking : {'off' if NO_THINK else 'on'}")
|
||||
print()
|
||||
|
||||
if not CHROMA_DIR.exists():
|
||||
print("❌ chroma_db/ non trovata — esegui prima step-8")
|
||||
return 1
|
||||
|
||||
client = chromadb.PersistentClient(path=str(CHROMA_DIR))
|
||||
collections = [c.name for c in client.list_collections()]
|
||||
if args.stem not in collections:
|
||||
print(f"❌ Collection '{args.stem}' non trovata in chroma_db/")
|
||||
print(f" → python step-8/ingest.py --stem {args.stem}")
|
||||
return 1
|
||||
|
||||
collection = client.get_collection(args.stem)
|
||||
print(f"✅ Collection '{args.stem}' caricata ({collection.count()} chunk)\n")
|
||||
|
||||
run_loop(collection)
|
||||
return 0
|
||||
|
||||
|
||||
if __name__ == "__main__":
|
||||
sys.exit(main())
|
||||
@@ -0,0 +1,66 @@
|
||||
#!/usr/bin/env python3
|
||||
"""
|
||||
Test chat locale Ollama — senza RAG, senza ChromaDB.
|
||||
Uso: python step-9/test_ollama.py
|
||||
"""
|
||||
|
||||
import json
|
||||
import sys
|
||||
import urllib.error
|
||||
import urllib.request
|
||||
from pathlib import Path
|
||||
|
||||
sys.path.insert(0, str(Path(__file__).parent))
|
||||
import config as _cfg
|
||||
|
||||
OLLAMA_URL = _cfg.OLLAMA_URL
|
||||
MODEL = _cfg.OLLAMA_MODEL
|
||||
TEMPERATURE = _cfg.TEMPERATURE
|
||||
NO_THINK = _cfg.NO_THINK
|
||||
|
||||
|
||||
def chat(prompt: str) -> str:
|
||||
payload = json.dumps({
|
||||
"model": MODEL,
|
||||
"prompt": prompt,
|
||||
"stream": False,
|
||||
"think": not NO_THINK,
|
||||
"options": {"temperature": TEMPERATURE},
|
||||
}).encode()
|
||||
req = urllib.request.Request(
|
||||
f"{OLLAMA_URL}/api/generate",
|
||||
data=payload,
|
||||
headers={"Content-Type": "application/json"},
|
||||
method="POST",
|
||||
)
|
||||
with urllib.request.urlopen(req, timeout=300) as resp:
|
||||
return json.loads(resp.read())["response"].strip()
|
||||
|
||||
|
||||
def main() -> int:
|
||||
print(f"─── Chat Ollama ──────────────────────────────── (exit per uscire)")
|
||||
print(f" Modello : {MODEL}")
|
||||
print(f" Thinking : {'off' if NO_THINK else 'on'}")
|
||||
print()
|
||||
|
||||
while True:
|
||||
try:
|
||||
user = input("Tu: ").strip()
|
||||
except (EOFError, KeyboardInterrupt):
|
||||
print("\nUscita.")
|
||||
break
|
||||
if not user:
|
||||
continue
|
||||
if user.lower() == "exit":
|
||||
break
|
||||
try:
|
||||
reply = chat(user)
|
||||
print(f"\nAssistente: {reply}\n")
|
||||
except (urllib.error.URLError, OSError) as e:
|
||||
print(f"❌ Errore: {e}")
|
||||
|
||||
return 0
|
||||
|
||||
|
||||
if __name__ == "__main__":
|
||||
sys.exit(main())
|
||||
Reference in New Issue
Block a user