Files
rag-from-scratch/rag.py
T
2026-05-11 15:58:54 +02:00

253 lines
9.0 KiB
Python

#!/usr/bin/env python3
"""
Pipeline RAG interattiva
Riceve una domanda, recupera i chunk più rilevanti da ChromaDB (retrieval)
e genera una risposta tramite Ollama (generation).
Input: chroma_db/<stem> (collection ChromaDB)
Output: risposta a schermo
Uso:
python rag.py --stem <nome>
Nel loop interattivo:
Domanda: <testo> → risposta
Domanda: <testo> -v → risposta + chunk recuperati
Domanda: exit → uscita
"""
import argparse
import json
import sys
import urllib.error
import urllib.request
from pathlib import Path
import chromadb
# ─── Configurazione ───────────────────────────────────────────────────────────
sys.path.insert(0, str(Path(__file__).parent))
import config as _cfg
project_root = Path(__file__).parent
CHROMA_DIR = project_root / "chroma_db"
OLLAMA_URL = _cfg.OLLAMA_URL
EMBED_MODEL = _cfg.EMBED_MODEL
LLM_MODEL = _cfg.OLLAMA_MODEL
TOP_K = _cfg.TOP_K
TEMPERATURE = _cfg.TEMPERATURE
NO_THINK = _cfg.NO_THINK
SYSTEM_PROMPT = _cfg.SYSTEM_PROMPT
# ─── Embedding ────────────────────────────────────────────────────────────────
def embed(text: str) -> list[float]:
"""Genera il vettore della domanda tramite Ollama."""
payload = json.dumps({"model": EMBED_MODEL, "prompt": text}).encode()
req = urllib.request.Request(
f"{OLLAMA_URL}/api/embeddings",
data=payload,
headers={"Content-Type": "application/json"},
method="POST",
)
with urllib.request.urlopen(req, timeout=30) as resp:
return json.loads(resp.read())["embedding"]
# ─── Generazione ──────────────────────────────────────────────────────────────
def call_ollama(prompt: str, system: str = "") -> str:
"""Chiama Ollama /api/generate e ritorna la risposta."""
payload = json.dumps({
"model": LLM_MODEL,
"system": system,
"prompt": prompt,
"stream": False,
"think": not NO_THINK,
"options": {"temperature": TEMPERATURE},
}).encode()
req = urllib.request.Request(
f"{OLLAMA_URL}/api/generate",
data=payload,
headers={"Content-Type": "application/json"},
method="POST",
)
with urllib.request.urlopen(req, timeout=300) as resp:
return json.loads(resp.read())["response"].strip()
# ─── Retrieval ────────────────────────────────────────────────────────────────
def retrieve(collection: chromadb.Collection, question: str) -> list[dict]:
"""
Genera l'embedding della domanda e recupera i TOP_K chunk più simili.
Ritorna lista di dict con chiavi: text, sezione, titolo, distance.
"""
vector = embed(question)
results = collection.query(
query_embeddings=[vector],
n_results=TOP_K,
include=["documents", "metadatas", "distances"],
)
chunks = []
for text, meta, dist in zip(
results["documents"][0],
results["metadatas"][0],
results["distances"][0],
):
chunks.append({
"text": text,
"sezione": meta.get("sezione", ""),
"titolo": meta.get("titolo", ""),
"distance": dist,
})
return chunks
# ─── Prompt ───────────────────────────────────────────────────────────────────
def build_prompt(question: str, chunks: list[dict]) -> str:
"""Ritorna (system, user_prompt) separati per l'API Ollama."""
context_parts = []
for i, c in enumerate(chunks, start=1):
header = f"[Contesto {i}"
if c["sezione"]:
header += f"{c['sezione']}"
if c["titolo"]:
header += f" > {c['titolo']}"
header += "]"
context_parts.append(f"{header}\n{c['text']}")
context = "\n\n".join(context_parts)
user_prompt = f"{context}\n\nDomanda: {question}"
return SYSTEM_PROMPT, user_prompt
# ─── Loop interattivo ─────────────────────────────────────────────────────────
def answer(question: str, collection: chromadb.Collection, verbose: bool) -> None:
try:
chunks = retrieve(collection, question)
except (urllib.error.URLError, OSError) as e:
print(f"❌ Errore embedding: {e}")
return
if verbose:
print("\n── Chunk recuperati ──────────────────────────────────────────")
for i, c in enumerate(chunks, start=1):
loc = c["sezione"]
if c["titolo"]:
loc += f" > {c['titolo']}"
sim = 1 - c["distance"]
print(f" [{i}] {loc} (similarità: {sim:.3f})")
print(f" {c['text'][:120].replace(chr(10), ' ')}...")
print("──────────────────────────────────────────────────────────────\n")
system, prompt = build_prompt(question, chunks)
try:
response = call_ollama(prompt, system=system)
except (urllib.error.URLError, OSError) as e:
print(f"❌ Errore generazione: {e}")
return
print(f"\n{response}\n")
def run_loop(collection: chromadb.Collection) -> None:
print("── Loop RAG ─────────────────────────────────────── (exit per uscire)\n")
while True:
try:
raw = input("Domanda: ").strip()
except (EOFError, KeyboardInterrupt):
print("\nUscita.")
break
if not raw:
continue
if raw.lower() == "exit":
break
verbose = raw.endswith(" -v")
question = raw[:-3].strip() if verbose else raw
answer(question, collection, verbose)
# ─── Entry point ──────────────────────────────────────────────────────────────
def _build_epilog() -> str:
lines = [
"Uso:",
" python rag.py --stem <nome>",
"",
"Loop interattivo:",
" <domanda> risposta basata sul documento",
" <domanda> -v risposta + chunk recuperati con score di similarità",
" exit termina",
]
if CHROMA_DIR.exists():
try:
client = chromadb.PersistentClient(path=str(CHROMA_DIR))
names = [c.name for c in client.list_collections()]
if names:
lines += ["", f"Collection disponibili: {', '.join(names)}"]
else:
lines += ["", "Nessuna collection trovata — eseguire prima: python ingestion/ingest.py"]
except Exception:
pass
return "\n".join(lines)
def main() -> int:
parser = argparse.ArgumentParser(
description=(
"Pipeline RAG interattiva\n\n"
"Risponde a domande in linguaggio naturale su un documento\n"
"indicizzato in ChromaDB da ingestion/ingest.py."
),
epilog=_build_epilog(),
formatter_class=argparse.RawDescriptionHelpFormatter,
)
parser.add_argument(
"--stem",
required=True,
help=(
"Nome della collection ChromaDB da interrogare. "
"Le collection vengono create da: python ingestion/ingest.py --stem <nome>"
),
)
args = parser.parse_args()
print("─── Pipeline RAG ────────────────────────────────────────────\n")
print(f" Documento : {args.stem}")
print(f" Modello : {LLM_MODEL}")
print(f" Top-K : {TOP_K}")
print(f" Thinking : {'off' if NO_THINK else 'on'}")
print()
if not CHROMA_DIR.exists():
print("❌ chroma_db/ non trovata — esegui prima ingestion")
return 1
client = chromadb.PersistentClient(path=str(CHROMA_DIR))
collections = [c.name for c in client.list_collections()]
if args.stem not in collections:
print(f"❌ Collection '{args.stem}' non trovata in chroma_db/")
print(f" → python ingestion/ingest.py --stem {args.stem}")
return 1
collection = client.get_collection(args.stem)
print(f"✅ Collection '{args.stem}' caricata ({collection.count()} chunk)\n")
run_loop(collection)
return 0
if __name__ == "__main__":
sys.exit(main())